Nơi mỏm đất cực Bắc

 Ấy là mốc 428 - điểm xa nhất về phía Bắc của Tổ quốc hình chữ S. Một dải đất nhỏ nhưng chứa đầy cảm xúc với những người muốn khám phá từng điểm của dáng hình đất nước.



dulich4phuong.net  Nơi mỏm đất cực Bắc
Ở cột mốc 428 - Ảnh: CTV

Một “dân đi” có tên rất ngộ - Rắn Rong Ruổi - đánh dấu một điểm đỏ chói trên bản đồ. Và một lời rủ “đi mốc 428 nhé” đủ sức lôi kéo cả chục người thoát ra khỏi Hà Nội ồn ào để ngược về phía Bắc, lên Hà Giang đi tìm mốc đỏ.

Đi tìm mốc đỏ

Móng con ngựa Mông đập mạnh lộp cộp xuống đường. Đường dốc đá và hẹp khiến con ngựa ngại đi, nó liên tục xoay phải, xoay trái theo kiểu zích zắc để đi xuống. Những người phụ nữ Mông nổi tiếng với đôi chân leo núi đá dốc đứng can: “Chúng mày về đi, đường dốc lắm, không lên nổi đâu”. Nhưng phía dưới, dòng Nho Quế xanh như ngọc và mốc 428 như một điểm đỏ vẫy gọi.

Dù đã đứng trên đỉnh cột cờ Lũng Cú nhưng không phải ai cũng biết sau Lũng Cú còn có một dải đất nhỏ nhô ra phía dòng Nho Quế. Từ đây, dòng Nho Quế đổ vào đất Việt, ôm trọn rẻo đất rồi chảy sang Mèo Vạc, Xín Cái về Cao Bằng. Thế nhưng, cái mỏm đất cực Bắc này là ngưỡng khó vượt. Đường đi khó không chỉ bởi xa và dốc, đến con ngựa Mông còn phải ngại, mà bởi đi chệch vài bước là có thể gặp bom mìn còn sót lại sau chiến tranh.

Nếu tính theo đường chim bay, khoảng cách từ bản Xéo Lủng xuống mỏm đất xa nhất chỉ 2km. Nhưng con đường đi xuống thử thách chân người trọn một buổi sáng. Nắng trên những triền núi đá quả khó chịu. Người dẫn đường cho chúng tôi là trung úy Bùi Đức Thoắn và thiếu úy Giàng Thìn Hòa. Hòa là người Mông ở cổng trời Quản Bạ, mới lên Lũng Cú được ít lâu. Không chỉ khách lạ như chúng tôi, Hòa cũng lần đầu tiên lên mốc 428 sau khi đã “thử chân” một vòng các điểm mốc khác của đồn biên phòng.

“Nhớ bước theo đúng dấu chân mình nhé” - trung úy Thoắn dặn dò trước lúc lên đường. Dò dẫm từng bước, đường chỉ có dốc xuống, đứng nghỉ cũng thấy chùn chân. Không biết bao nhiêu lần muốn bỏ cuộc, rồi lại đi, lại nhìn về hướng sông Nho Quế. Cuối cùng, mốc 428 hiện ra, giản dị và xúc động. Một cột mốc nhỏ, dưới là sông, trên là vách núi nhưng phải xây mất hai năm, chủ yếu là sức người cõng đá và ximăng theo đường dốc xuống.

Từ điểm mốc đỏ nơi cực Bắc này, nhìn về phía nam là Tổ quốc mình.

Sống trên mốc đỏ

Từ Lũng Cú, phải đi 3-4km mới tới bản Xéo Lủng nằm chơi vơi trên vách núi sát đường biên. Vài ba chục nóc nhà người Mông đã trụ vững ở mảnh đất này, trồng ngô, trồng màu và trở thành những người lính biên phòng không quân hàm canh giữ mỏm đất cực Bắc thiêng liêng. Nhờ có những người Mông ở Xéo Lủng, mỏm đất cực Bắc không chỉ có màu đá xám xịt.

dulich4phuong.net  Nơi mỏm đất cực Bắc
Đường đi từ Xéo Lủng - Ảnh: Hà Hương

Bên cạnh những ngôi nhà trình tường là vườn cải, các loại hoa màu xanh mướt. Những phụ nữ lúi húi bên luống rau, sắc váy hoa rực rỡ. Nhưng người Mông không chỉ loanh quanh bên bếp lửa và vườn nhà. Phía dưới, nơi tưởng chỉ có đá là những vạt ngô. Ngô được gieo ở hốc đá, lưng chừng núi, bất kể chỗ nào có đất và trữ được chút ít nước mưa.

Thượng tá Nguyễn Hải Lý (đồn trưởng đồn biên phòng Lũng Cú) bảo chúng tôi là những người khách hiếm hoi của Xéo Lủng và mốc 428. Vậy nhưng người Mông ở Xéo Lủng hiếu khách kỳ lạ. Thấy mọi người mệt lả vì leo dốc, người đàn ông Mông gọi: “Có cần lấy đuôi ngựa kéo đi cho đỡ mệt không?”. Quả thật, những lúc này chỉ muốn giống như bó cỏ hoặc bó củi chất trên lưng ngựa. Thế mới biết đôi chân người Mông dẻo dai đến lạ kỳ.

Trung úy Thoắn kể ngày đường vào Xéo Lủng chưa được làm, mùa mưa hay mùa khô, bộ đội vẫn đều đặn đi tuần qua bản Xéo Lủng. Có những ngày tuyết rơi táp vào mặt, chân bị cước đau đớn nhưng vẫn phải bám chặt xuống đường đất đá. Ngay đêm giao thừa, biên phòng cũng phải đi tuần dọc toàn tuyến, không bỏ một điểm mốc nào.

27km đường biên giới từ cột mốc 411 đến 428 do đồn biên phòng Lũng Cú đóng tại Ma Lé (Đồng Văn, Hà Giang) canh giữ đều nằm cheo leo trên những mỏm núi đá xám. Nhưng họ cứ đi và đi, bất kể lúc nào...








Noi mom dat cuc Bac


 Ay là moc 428 - diem xa nhat ve phía Bac cua To quoc hình chu S. Mot dai dat nho nhung chua day cam xúc voi nhung nguoi muon khám phá tung diem cua dáng hình dat nuoc.



dulich4phuong.net  Noi mom dat cuc Bac
O cot moc 428 - Anh: CTV

Mot “dân di” có tên rat ngo - Ran Rong Ruoi - dánh dau mot diem do chói trên ban do. Và mot loi ru “di moc 428 nhé” du suc lôi kéo ca chuc nguoi thoát ra khoi Hà Noi on ào de nguoc ve phía Bac, lên Hà Giang di tìm moc do.

Di tìm moc do

Móng con ngua Mông dap manh lop cop xuong duong. Duong doc dá và hep khien con ngua ngai di, nó liên tuc xoay phai, xoay trái theo kieu zích zac de di xuong. Nhung nguoi phu nu Mông noi tieng voi dôi chân leo núi dá doc dung can: “Chúng mày ve di, duong doc lam, không lên noi dâu”. Nhung phía duoi, dòng Nho Que xanh nhu ngoc và moc 428 nhu mot diem do vay goi.

Dù dã dung trên dinh cot co Lung Cú nhung không phai ai cung biet sau Lung Cú còn có mot dai dat nho nhô ra phía dòng Nho Que. Tu dây, dòng Nho Que do vào dat Viet, ôm tron reo dat roi chay sang Mèo Vac, Xín Cái ve Cao Bang. The nhung, cái mom dat cuc Bac này là nguong khó vuot. Duong di khó không chi boi xa và doc, den con ngua Mông còn phai ngai, mà boi di chech vài buoc là có the gap bom mìn còn sót lai sau chien tranh.

Neu tính theo duong chim bay, khoang cách tu ban Xéo Lung xuong mom dat xa nhat chi 2km. Nhung con duong di xuong thu thách chân nguoi tron mot buoi sáng. Nang trên nhung trien núi dá qua khó chiu. Nguoi dan duong cho chúng tôi là trung úy Bùi Duc Thoan và thieu úy Giàng Thìn Hòa. Hòa là nguoi Mông o cong troi Quan Ba, moi lên Lung Cú duoc ít lâu. Không chi khách la nhu chúng tôi, Hòa cung lan dau tiên lên moc 428 sau khi dã “thu chân” mot vòng các diem moc khác cua don biên phòng.

“Nho buoc theo dúng dau chân mình nhé” - trung úy Thoan dan dò truoc lúc lên duong. Dò dam tung buoc, duong chi có doc xuong, dung nghi cung thay chùn chân. Không biet bao nhiêu lan muon bo cuoc, roi lai di, lai nhìn ve huong sông Nho Que. Cuoi cùng, moc 428 hien ra, gian di và xúc dong. Mot cot moc nho, duoi là sông, trên là vách núi nhung phai xây mat hai nam, chu yeu là suc nguoi cõng dá và ximang theo duong doc xuong.

Tu diem moc do noi cuc Bac này, nhìn ve phía nam là To quoc mình.

Song trên moc do

Tu Lung Cú, phai di 3-4km moi toi ban Xéo Lung nam choi voi trên vách núi sát duong biên. Vài ba chuc nóc nhà nguoi Mông dã tru vung o manh dat này, trong ngô, trong màu và tro thành nhung nguoi lính biên phòng không quân hàm canh giu mom dat cuc Bac thiêng liêng. Nho có nhung nguoi Mông o Xéo Lung, mom dat cuc Bac không chi có màu dá xám xit.

dulich4phuong.net  Noi mom dat cuc Bac
Duong di tu Xéo Lung - Anh: Hà Huong

Bên canh nhung ngôi nhà trình tuong là vuon cai, các loai hoa màu xanh muot. Nhung phu nu lúi húi bên luong rau, sac váy hoa ruc ro. Nhung nguoi Mông không chi loanh quanh bên bep lua và vuon nhà. Phía duoi, noi tuong chi có dá là nhung vat ngô. Ngô duoc gieo o hoc dá, lung chung núi, bat ke cho nào có dat và tru duoc chút ít nuoc mua.

Thuong tá Nguyen Hai Lý (don truong don biên phòng Lung Cú) bao chúng tôi là nhung nguoi khách hiem hoi cua Xéo Lung và moc 428. Vay nhung nguoi Mông o Xéo Lung hieu khách ky la. Thay moi nguoi met la vì leo doc, nguoi dàn ông Mông goi: “Có can lay duôi ngua kéo di cho do met không?”. Qua that, nhung lúc này chi muon giong nhu bó co hoac bó cui chat trên lung ngua. The moi biet dôi chân nguoi Mông deo dai den la ky.

Trung úy Thoan ke ngày duong vào Xéo Lung chua duoc làm, mùa mua hay mùa khô, bo doi van deu dan di tuan qua ban Xéo Lung. Có nhung ngày tuyet roi táp vào mat, chân bi cuoc dau don nhung van phai bám chat xuong duong dat dá. Ngay dêm giao thua, biên phòng cung phai di tuan doc toàn tuyen, không bo mot diem moc nào.

27km duong biên gioi tu cot moc 411 den 428 do don biên phòng Lung Cú dóng tai Ma Lé (Dong Van, Hà Giang) canh giu deu nam cheo leo trên nhung mom núi dá xám. Nhung ho cu di và di, bat ke lúc nào...

Nơi mỏm đất cực Bắc

 Ấy là mốc 428 - điểm xa nhất về phía Bắc của Tổ quốc hình chữ S. Một dải đất nhỏ nhưng chứa đầy cảm xúc với những người muốn khám phá từng điểm của dáng hình đất nước.
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá