Tháp Bánh Ít  ở Bình Định

Trên quốc lộ 1A, theo hướng bắc-nam, qua khỏi cầu Bà Di thuộc địa phận thôn Đại Lộc, xã Phước Hiệp, huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định, nổi bật trên nền trời xanh là những ngôi tháp cổ sừng sững trên ngọn đồi nằm phía bên tay trái. Khi nghiên cứu quần thể kiến trúc này, người Pháp ghi tên tháp là Tour d’Argent (tháp Bạc), nhưng người địa phương xưa nay vẫn gọi đó là tháp Bánh Ít. Đây là cụm quần thể tháp cổ Chăm Pa có nhiều tháp nhất hiện còn trên đất Bình Định.


dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Quần thể tháp Bánh Ít được xây dựng khoảng gần 1.000 năm trước, dưới thời hai quốc vương Harivarman IV và V; trong giai đoạn phong cách kiến trúc Champa chuyển tiếp từ phong cách Mỹ Sơn A1 và phong cách Bình Định. Cụm tháp hiện có 4 ngọn, nhưng căn cứ vào dấu tích còn lại, số lượng hạng mục ở đây còn nhiều hơn và đã đổ nát. Quả đồi dốc thoai thoải về phía Đông. Trên đường đi tới tháp chính, ngang qua những dấu vết đổ nát của hai lớp tường xây bằng gạch, đá ong là tháp cổng. Qua tháp cổng là một khoảng sân, nơi đây còn dấu tích vòng tường thành bao quanh khu trung tâm.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Ngôi tháp chính (bên phải) cao khoảng 20m nằm ở đỉnh đồi, mặt nền hình vuông, mỗi chiều 11m. Tháp được trang trí khá đẹp. Thân tháp có 5 cột tạo dáng thanh thoát, phần trang trí tập trung chủ yếu ở phần cửa. Cửa chính về phía Đông, nhô ra khỏi mặt tường khoảng 2m. Vòm cửa được tạo dáng hình mũi lao hai lớp với các hoa văn hình xoắn nối kết nhau. Chính giữa vòm cửa có phù điêu mặt kala. Cửa chính còn được trang trí diềm phù điêu khắc tạc hình Ganesa (người đầu voi, thần hạnh phúc và may mắn), hình Hamuman (khỉ thần).

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Ngôi tháp nằm về phía nam tháp chính có chiều dài 12m, bề rộng 5m, cao chừng 10m. Mái tháp hình thuyền (hay hình yên ngựa), cong lõm phần giữa, vút lên ở hai đầu, trông giống mái nhà rông của người Tây Nguyên. Thân tháp được trang trí phù điêu hình người, hình thú, chim và hoa văn hoa lá.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Hai ngôi tháp phụ khác được xây dựng theo các lối kiến trúc riêng biệt, có hình dáng khác nhau tạo nên sự đa dạng, phong phú cho quần thể tháp Bánh Ít. Trong hình là tháp cổng, phía sau xa xa là tháp chính và tháp mái thuyền.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Đứng trên sân tháp, trên một ngọn đồi cao giữa một ngày tháng 6 nắng cháy, điều đọng lại với du khách chính là cảm giác ngưng đọng của thời gian giữa mênh mông của trời đất. Phía dưới chân đồi là làng mạc, sông suối. Trên cao kia là bầu trời xanh trong và nắng vời vợi.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Đứng bên những tòa tháp hàng ngàn tuổi, tường mái rêu phong với những hình tượng, phù điêu sinh động, thể hiện tín ngưỡng và cảm quan mỹ học của người Champa xưa, giữa không gian tĩnh lặng của núi đồi, chỉ có tiếng gió ù ù bên tai và thỉnh thoảng như rót vào tai tiếng hót rất lạ của loài chim mà người địa phương gọi là “tò le”, tiếng rít của lũ dơi làm tổ trên đỉnh tháp… du khách có những giây phút cảm hoài sâu lắng.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Về phương tiện nghệ thuật, trong toàn bộ di tích tháp Chàm còn lại trên đất nước Việt Nam, Bánh Ít là quần thể kiến trúc độc đáo, một khu di tích kiến trúc có giá trị nghệ thuật cao. Hiện nay, các hiện vật quí đều đã mang vào các bảo tàng trưng bày. Anh Dũng, nhân viên bảo vệ ở tháp Bánh Ít cho biết, hồi anh còn nhỏ, trong các tháp đều có tượng và đồ thờ cúng, ngày nay tháp không còn là nơi thờ tự như hồi xưa nhưng thỉnh thoảng vẫn có người dân lên thắp nhang.

Hotnews.jpg
>> Biển Bình Định - vẻ đẹp hoang sơ
>> Kỳ bí tháp Chăm Bình Định
>> Nét độc đáo Tháp Đôi ở Bình Định
>> Bình Định và những lăng Ông







Thap Banh It o Binh Dinh


Trên quoc lo 1A, theo huong bac-nam, qua khoi cau Bà Di thuoc dia phan thôn Dai Loc, xã Phuoc Hiep, huyen Tuy Phuoc, tinh Bình Dinh, noi bat trên nen troi xanh là nhung ngôi tháp co sung sung trên ngon doi nam phía bên tay trái. Khi nghiên cuu quan the kien trúc này, nguoi Pháp ghi tên tháp là Tour d’Argent (tháp Bac), nhung nguoi dia phuong xua nay van goi dó là tháp Bánh Ít. Dây là cum quan the tháp co Cham Pa có nhieu tháp nhat hien còn trên dat Bình Dinh.


dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Quan the tháp Bánh Ít duoc xây dung khoang gan 1.000 nam truoc, duoi thoi hai quoc vuong Harivarman IV và V; trong giai doan phong cách kien trúc Champa chuyen tiep tu phong cách My Son A1 và phong cách Bình Dinh. Cum tháp hien có 4 ngon, nhung can cu vào dau tích còn lai, so luong hang muc o dây còn nhieu hon và dã do nát. Qua doi doc thoai thoai ve phía Dông. Trên duong di toi tháp chính, ngang qua nhung dau vet do nát cua hai lop tuong xây bang gach, dá ong là tháp cong. Qua tháp cong là mot khoang sân, noi dây còn dau tích vòng tuong thành bao quanh khu trung tâm.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Ngôi tháp chính (bên phai) cao khoang 20m nam o dinh doi, mat nen hình vuông, moi chieu 11m. Tháp duoc trang trí khá dep. Thân tháp có 5 cot tao dáng thanh thoát, phan trang trí tap trung chu yeu o phan cua. Cua chính ve phía Dông, nhô ra khoi mat tuong khoang 2m. Vòm cua duoc tao dáng hình mui lao hai lop voi các hoa van hình xoan noi ket nhau. Chính giua vòm cua có phù diêu mat kala. Cua chính còn duoc trang trí diem phù diêu khac tac hình Ganesa (nguoi dau voi, than hanh phúc và may man), hình Hamuman (khi than).

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Ngôi tháp nam ve phía nam tháp chính có chieu dài 12m, be rong 5m, cao chung 10m. Mái tháp hình thuyen (hay hình yên ngua), cong lõm phan giua, vút lên o hai dau, trông giong mái nhà rông cua nguoi Tây Nguyên. Thân tháp duoc trang trí phù diêu hình nguoi, hình thú, chim và hoa van hoa lá.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Hai ngôi tháp phu khác duoc xây dung theo các loi kien trúc riêng biet, có hình dáng khác nhau tao nên su da dang, phong phú cho quan the tháp Bánh Ít. Trong hình là tháp cong, phía sau xa xa là tháp chính và tháp mái thuyen.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Dung trên sân tháp, trên mot ngon doi cao giua mot ngày tháng 6 nang cháy, dieu dong lai voi du khách chính là cam giác ngung dong cua thoi gian giua mênh mông cua troi dat. Phía duoi chân doi là làng mac, sông suoi. Trên cao kia là bau troi xanh trong và nang voi voi.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Dung bên nhung tòa tháp hàng ngàn tuoi, tuong mái rêu phong voi nhung hình tuong, phù diêu sinh dong, the hien tín nguong và cam quan my hoc cua nguoi Champa xua, giua không gian tinh lang cua núi doi, chi có tieng gió ù ù bên tai và thinh thoang nhu rót vào tai tieng hót rat la cua loài chim mà nguoi dia phuong goi là “tò le”, tieng rít cua lu doi làm to trên dinh tháp… du khách có nhung giây phút cam hoài sâu lang.

dulich4phuong.net  Doc dao thap banh it o Binh Dinh

Ve phuong tien nghe thuat, trong toàn bo di tích tháp Chàm còn lai trên dat nuoc Viet Nam, Bánh Ít là quan the kien trúc doc dáo, mot khu di tích kien trúc có giá tri nghe thuat cao. Hien nay, các hien vat quí deu dã mang vào các bao tàng trung bày. Anh Dung, nhân viên bao ve o tháp Bánh Ít cho biet, hoi anh còn nho, trong các tháp deu có tuong và do tho cúng, ngày nay tháp không còn là noi tho tu nhu hoi xua nhung thinh thoang van có nguoi dân lên thap nhang.

Hotnews.jpg
>> Bien Bình Dinh - ve dep hoang so
>> Ky bí tháp Cham Bình Dinh
>> Nét doc dáo Tháp Dôi o Bình Dinh
>> Bình Dinh và nhung lang Ông

Tháp Bánh Ít ở Bình Định

Trên quốc lộ 1A, theo hướng bắc-nam, qua khỏi cầu Bà Di thuộc địa phận thôn Đại Lộc, xã Phước Hiệp, huyện Tuy Phước, tỉnh Bình Định, nổi bật trên nền trời xanh là những ngôi tháp cổ sừng sững trên ngọn đồi nằm phía bên tay trái. Khi nghiên cứu quần thể kiến trúc này, người Pháp ghi tên tháp là Tour d’Argent (tháp Bạc), nhưng người địa phương xưa nay vẫn gọi đó là tháp Bánh Ít. Đây là cụm quần thể tháp cổ Chăm Pa có nhiều tháp nhất hiện còn trên đất Bình Định.
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá